AGL DIVISION 
Towar z Ukrainy trafia do Polski. Kiedy potrzebny jest tranzyt T1, a kiedy skład celny?
Ciężarówka przekracza granicę, lecz odbiorca nie jest jeszcze gotowy na odprawę importową. Towar ma trafić do magazynu, poczekać na sprzedaż albo pojechać dalej. W takich sytuacjach samo zamówienie transportu i miejsca na palety nie wystarcza. Trzeba ustalić, w jakim statusie celnym ładunek będzie przemieszczany i przechowywany. Tranzyt T1, czasowe składowanie oraz składowanie celne odpowiadają na trzy różne potrzeby przedsiębiorcy.
W rozmowie handlowej wszystkie te operacje bywają nazywane „magazynem celnym”. To wygodny skrót, ale przy organizacji dostawy może prowadzić do błędnych ustaleń. Przewoźnik potrzebuje informacji, dokąd ma dostarczyć ładunek. Importer musi wiedzieć, kiedy planowana jest sprzedaż i odprawa. Agencja celna powinna otrzymać dokumenty pozwalające dopasować obsługę do rzeczywistego przebiegu transakcji.
T1: przemieszczanie towaru pod dozorem celnym
Tranzyt zewnętrzny umożliwia przemieszczanie towarów nieunijnych bez pobierania na tym etapie należności przywozowych. Podstawę stanowi art. 226 unijnego kodeksu celnego (UKC). T1 nie jest odprawą dopuszczającą towar do obrotu. [1]
Komisja Europejska wyjaśnia, że tranzyt pozwala przenieść formalności importowe z miejsca wprowadzenia towaru do miejsca przeznaczenia. Ukraina uczestniczy we wspólnym tranzycie od 1 października 2022 r. W dostawach między Ukrainą a państwami UE należy zatem uwzględniać także Konwencję o wspólnej procedurze tranzytowej: konkretny przebieg operacji zależy od zgłoszenia oraz wskazanych urzędów. [2]
Praktyczny przykład: ukraiński producent wysyła partię części do odbiorcy w Polsce. Odprawa ma odbyć się w miejscu przeznaczenia, a nie bezpośrednio na granicy. Organizując dostawę, strony powinny wcześniej uzgodnić urząd przeznaczenia, miejsce przedstawienia towaru, termin dostarczenia i osobę odpowiedzialną za obsługę zgłoszenia.
Sam rozładunek nie potwierdza prawidłowego rozliczenia tranzytu. Dla tranzytu unijnego art. 233 UKC określa obowiązki osoby uprawnionej, przewoźnika i odbiorcy, w tym przedstawienie towarów oraz informacji w terminie i z zachowaniem wymaganej identyfikacji. [1]
Przed wyjazdem warto zadać trzy pytania: kto prowadzi operację tranzytową, kto odbierze dokumenty po przyjeździe i w jaki sposób strony potwierdzą zakończenie formalności? Odpowiedzi powinny znaleźć się w instrukcji transportowej, a nie dopiero w telefonicznej rozmowie kierowcy z magazynem.
Czasowe składowanie: czas na ustalenie dalszego postępowania
Czasowe składowanie dotyczy towarów nieunijnych po przedstawieniu ich organom celnym, przed objęciem procedurą lub powrotnym wywozem. Nie jest odrębną procedurą celną. [3]
PUESC przypomina o terminie 90 dni wynikającym z art. 149 UKC. Przed jego upływem towary muszą zostać objęte procedurą celną albo powrotnie wywiezione. Portal opisuje również elektroniczne bilansowanie dokumentów czasowego składowania — istotne przy powiązaniu przyjęcia towaru z późniejszym zgłoszeniem. [4]
Może to być przydatne, gdy firma potrzebuje krótkiego czasu na skompletowanie dokumentów lub ustalenie dalszej obsługi. Nie należy jednak traktować 90 dni jako automatycznie przyznanego okresu na dowolne operacje magazynowe. Komisja Europejska wskazuje, że czasowe składowanie odbywa się w odpowiednich magazynach lub miejscach zatwierdzonych albo wyznaczonych przez organ celny. Dopuszczalne czynności służą zasadniczo zachowaniu towaru w niezmienionym stanie. [3]
W planowaniu dostawy warto więc oddzielić dwie kwestie: dostępność powierzchni i możliwość przyjęcia konkretnego ładunku w określonym statusie. Wolne miejsce na palety nie rozstrzyga drugiej z nich.
Skład celny: przechowywanie w ramach procedury
Składowanie celne umożliwia przechowywanie towarów nieunijnych pod dozorem celnym w zatwierdzonych miejscach. Artykuły 237–240 UKC regulują jego zakres oraz czas trwania. [1]
Komisja Europejska opisuje tę procedurę jako rozwiązanie pozwalające przechowywać towary przed decyzją o ich dalszym przeznaczeniu. Okres składowania co do zasady nie jest ograniczony; wyjątkowo organ może wyznaczyć termin, np. ze względu na zagrożenia związane z długotrwałym przechowywaniem. Prowadzenie składu wymaga pozwolenia. [5]
Wyobraźmy sobie partię maszyn, dla której przedsiębiorca szuka nabywców w kilku państwach. Część może zostać sprzedana w UE, a pozostała część wysłana poza Unię. W takim modelu ważna jest możliwość zaplanowania kolejnych operacji według rzeczywistych zamówień, zamiast podejmowania jednej decyzji dla całej partii już przy wjeździe.
Skład celny nie oznacza jednak bezwarunkowego zwolnienia z cła i podatków. Komisja wskazuje, że przed wykorzystaniem towaru na rynku UE trzeba zakończyć składowanie i dokonać dopuszczenia do obrotu. Możliwy jest również powrotny wywóz. Rozliczenie zależy od dalszego przeznaczenia i właściwych przepisów. [5]
Jak wybrać właściwy model dostawy?
Najpierw należy opisać plan biznesowy, dopiero później wybrać rozwiązanie celne:
- Towar ma pojechać do miejsca odprawy: należy sprawdzić możliwość i warunki zastosowania tranzytu.
- Brakuje dokumentów lub decyzji o dalszym przeznaczeniu: należy ocenić warunki czasowego składowania i zaplanować zakończenie go przed upływem terminu.
- Towar ma oczekiwać na sprzedaż lub podział dostaw: warto przeanalizować procedurę składowania celnego.
Te rozwiązania mogą następować po sobie w jednym łańcuchu dostaw, lecz nie są obowiązkową sekwencją. Inna organizacja będzie potrzebna przy bezpośredniej dostawie do importera, inna przy budowaniu zapasu handlowego.
Przed wysyłką pomocny jest uporządkowany zestaw informacji: opis i ilość towaru, faktura lub dokument transakcji, lista opakowań, dokument transportowy, planowana trasa, odbiorca oraz docelowy rynek. Należy też ustalić klasyfikację taryfową i wymagania właściwe dla produktu. Pochodzenie ukraińskie i wysyłka z Ukrainy nie są pojęciami zamiennymi — weryfikacja pochodzenia stanowi odrębny etap przygotowania transakcji.
Dokumenty najlepiej przekazać do sprawdzenia przed załadunkiem. Pozwala to zawczasu ustalić, czy informacje handlowe, instrukcja przewozu i planowana obsługa celna opisują tę samą dostawę.
Informacje o AGL DIVISION
AGL DIVISION działa w Lublinie i wspiera przedsiębiorców w organizacji operacji celnych oraz logistyki między Unią Europejską a Ukrainą. Firma rozwija wielojęzyczny przewodnik po zagadnieniach transportowych i celnych, w którym rozróżnia tranzyt, czasowe składowanie oraz składowanie celne.
Przewodnik AGL DIVISION w języku polskim
Kontakt: +48 695 227 777 · [email protected]
Źródła
[2] Komisja Europejska — Customs transit.
[3] Komisja Europejska — Importation, część dotycząca czasowego składowania.
[4] PUESC — Automatyczne bilansowanie towarów objętych czasowym składowaniem.
[5] Komisja Europejska — Storage.
